Heling: ‘Niet helemaal zuivere koffie’

Door: Marije Veerman en Wim van de Pol

Nederlanders hebben weinig moeite met het kopen of verkopen van gestolen goederen. Dat kwam onlangs naar voren uit onderzoek door IVO en bureau Ateno. Naar aanleiding van de onderzoeksresultaten nam Crimelink een kijkje in het helingcircuit. ‘Alles wat duur is, is verhandelbaar.’ Op onderzoek in het helingcircuit.

‘Kan ik u helpen?’ Een lange man met een grote gouden ketting om zijn nek komt tevoorschijn vanachter een stapel dvd-dozen. Marc (36) staat al vier jaar met zijn kraampje op de zwarte markt in Beverwijk. Hij verkoopt audioapparatuur, maar af en toe heeft hij er een lading van het één of ander tussendoor. ‘Eigenlijk verkoop ik alles wel’, zegt hij lachend.

‘Soms krijg ik bijvoorbeeld een partij Armani spijkerbroeken aangeboden. Dan koop en verkoop ik die ook. Op dit moment heb ik alleen dvd-spelers en sound systems, allemaal hagelnieuw in de doos.’

Hij wijst op de plank achter hem. ‘Kijk, dit is één van de nieuwste home cinema-sets van Sony. In de winkel toch al gauw 600 euro, maar bij mij voor 450 euro. Voor dat prijsverschil komen mensen graag naar de zwarte markt. Hoe dat  mogelijk is? Deze zijn van de vrachtwagen gevallen.’ Marc knipoogt. ‘Of iets in die richting tenminste. Ik koop al mijn waar via een tussenpersoon. Waarschijnlijk is het meestal niet helemaal zuivere koffie, maar ik maak me daar geen zorgen over. Ik ga ervan uit dat het niet bij mensen thuis is gestolen, maar gewoon al in de fabriek. Klanten vragen me er eigenlijk nooit naar. Waarom zouden ze ook. De spullen zijn gloedje nieuw en ze hebben nog garantie ook.’

Oogje dicht
Hoewel deze verkoper er vrij luchtig over doe, valt het kopen en verkopen van gestolen goederen onder heling. Althans, als je wist of kon weten dat het van misdrijf afkomstig is. Daar staat in Nederland een gevangenisstraf op van maximaal vier jaar.

Veel Nederlanders zien heling echter nauwelijks als een misdrijf en knijpen graag een oogje dicht als het gaat om het kopen of verkopen van goederen die mogelijk gestolen zijn. Sterker nog: we doen er massaal aan mee. Dat blijkt uit het onderzoek ‘Helingpraktijken onder de loep. Impressies van helingcircuits in Nederland (2007)’ door het Instituut voor Leefwijzen en Verslaving (IVO) en onderzoeksbureau Ateno, in opdracht van het ministerie van Justitie (WODC).

De onderzoekers doken in de wereld van de heling en ontdekten dat het fenomeen tegenwoordig zo is vervlochten  met legale handelskanalen dat gewone consumenten soms bewust, maar ook wel onbewust gestolen goederen kopen.

Heling is ‘big business’ in Nederland. De waarde van de gestolen goederen loopt naar schatting jaarlijks in de miljarden euro’s. Een bedrag dat grotendeels terechtkomt in het helingcircuit. Toch kunnen  politie en justitie er maar nauwelijks vat op krijgen, heling is lastig om aan te tonen.

04 mei 2006 10:42